Izizathu zokulondolozwa kunye nokuba kutheni sifanele sikhathalele ngamanzi okugcina
Into esiyayaziyo ngamalungu emzi apha kule polani ayathumba kwezi zinto zilandelayo:
- I-97% yamanzi kuwo wonke umhlaba ngamanzi anetyuwa, engafanelekanga ukusela.
- I-3% kuphela yamanzi ngamanzi amnandi, kwaye kuphela i-1% ekhoyo yokusela.
- I-2% yemithombo yamanzi ehlambulukileyo ivalelwe kwii-ice caps kunye ne-glaciers.
Ngokukhula kwamazinga omgangatho kunye nepesenti encinci yamanzi emhlabeni, kuyacaca ukuba kufuneka silondoloze kwaye silondoloze olu luncedo oluxabisekileyo.
Ukulondolozwa kwamanzi kuthetha ukusetyenziswa kwamanzi ngokulinganayo kunye nokunyamekela ngokufanelekileyo. Ekubeni ngamnye kuthi kuxhomekeke kumanzi ukugcina ubomi, kuwumthwalo wethu ukufunda okungakumbi malunga nokugcinwa kwamanzi kunye nendlela esinokukunceda ngayo ukugcina imithombo yethu ihlambulukile kwaye iphephile kwizizukulwana ezizayo.
Ukugcinwa kwamanzi: Kutheni ukugcina?
Ukunikezelwa kwamanzi okusetyenzisiweyo kuphelile (asinakho ukubonelela ngoncedo olungapheliyo) oku kuthetha ukuba ukugcinwa kwamanzi akuwona umsebenzi ogcinelwe kuphela ochwepheshe, oososayensi bomhlaba, abaphathi bezilwanyana, abaphathi bezilwanyana zasendle, abaphathi bezilwanyana, abacebisi besixeko, abaphathi bepaki, abalimi, abancinci, okanye abanini bam - kunoko kuya kuthi ngamnye ngamnye kuthi alondoloze amanzi. Ezinye zezizathu esimele sizisebenzele ukugcina amanzi ziquka:
Ukugcinwa kwamanzi kunciphisa imiphumo yembalela kunye nokunqongophala kwamanzi. Ngokunciphisa inani lamanzi esisisebenzisayo kunye nenkunkuma, sinokukunceda ngokubhekiselele kwimvula yesomasa esizayo. Nangona isidingo sethu semithombo yamanzi esele sihlala sikhula (ngenxa yoluntu kunye nokukhula kwamashishini), ukubonelela esiye sihlala sihlala.
Oku kubangelwa kukuba nangona amanzi ekugqibeleni abuyela eMhlabeni ngomjikelezo wamanzi, akusoloko ebuyela kwindawo enye, okanye ubuninzi obufanayo kunye nomgangatho.
Abagcini beentloko ngokuchasana neendleko zokunyuka kunye nezopolitiko Ukuhluleka ukugcina amanzi kunokugqibela kukukhokelela ekunqongopheni kwamanzi awaneleyo, okunempilo, anokufumana imiphumo emibi ekunyuseni kweendleko, ukunciphisa ukutya, izingozi zezempilo kunye nezopolitiko.
Unceda ukugcina indawo yethu. Ukunciphisa ukusetyenziswa kwamanzi kunciphisa amandla afunekayo ukucwangcisa nokuwahambisa emakhaya, kwishishini, kwiifama kunye noluntu, oluye lunceda ekunciphiseni ukungcola nokugcina izibonelelo zamanzi.
Ikhona ngexesha elizayo ngeenjongo zokuzonwabisa. Akunjalo nje ngamachibi okubhukuda, ama-spas kunye neeklasi zegalufu esifanele sicinge ngazo. Uninzi lwezixhobo zethu zamanzi ezisetyenzisiweyo zisetyenziselwa ukukhazimulisa indawo esikuyo-izitshalo zokutshiza, imithi, iintyatyambo, kunye nemifuno yemifuno, kunye nokuhlamba iimoto nokuzalisa imithombo yoluntu kwiipaki. Ukuhluleka ukugcina amanzi ngoku kungachaza ukulahlekelwa kwintsebenzo enonwabo kwaye emnandi kamva.
Ukwakha uluntu olukhuselekileyo nolungileyo. Abacimi bomlilo, izibhedlele, izitishi zegesi, ukuhlambulula isitalato, amaqela ezempilo, ama-gyms kunye neevenkile zonke zidinga amanzi amaninzi ukubonelela ngeenkonzo kuluntu.
Ukunciphisa ukusetyenziswa kwamanzi ngoku kuthetha ukuba ezi nkonzo zingaqhubeka zibonelelwa.
Ukulondolozwa kwamanzi kudinga ukucinga kwangaphambili kunye nomgudu, kodwa kuncinci kunceda, ngoko ke ungacingi ukuba into oyenzayo ayinandaba. Sonke kufuneka senze utshintsho kwiindlela zethu zokuphila eziza kutshintsha indlela yokusetyenziswa kwamanzi, sigcine umgangatho walo kwaye yenza ulondolozo ngendlela yokuphila - kungekhona nje into esiyicinga malunga nanye ngexesha elithile.
Umthombo:
Isahluko sikaGigor Shiklomanov "Iimithombo zamanzi ezihlambulukileyo emhlabeni" kuPeter H. Gleick (umhleli), ngo-1993, amanzi eNgxaki: Isikhokelo kwiMithombo yeMithombo yamanzi eNtsholongwane (i-Oxford University Press, eNew York).